Selecteer een pagina

Nieuwsbrief juni

Lees hieronder nieuwsbrief van juni 2026

Hieronder treft u onze laatste nieuwsbrief. Wilt u als eerste op de hoogte zijn van het laatste nieuws? Schrijf u dan onderaan deze pagina in voor onze nieuwsbrief.

Vereniging Juridische Kwaliteitszorg

Beroepsvereniging voor de jurist binnen de decentrale overheid

Nr. 5 | Jaargang 2026 | Editie juni

Beste lezer, 

De VJK is een vereniging voor en door leden. Voor leden door het organiseren van mooie activiteiten, zoals webinars en het voorjaarscongres op donderdag 18 juni. Door leden omdat de VJK heel graag input en bijdragen van onze leden wil delen. Heb je dus een interessante bijdrage? Laat het ons weten en we delen het via onze kanalen.

In de afgelopen maanden is er ook veel gebeurd binnen ons bestuur. Elly Poldervaart is vanaf de begin van de VJK actief geweest als bestuurslid. Onlangs heeft ze besloten het VJK-bestuur te verlaten. Wij willen haar bedanken voor haar inzet en de fijne samenwerking. Jennifer Fer, Clustercoördinator Wetgeving, Staats- en Bestuursrecht en plaatsvervangend Teamleider Team Recht bij de VNG, neemt haar rol waar en is momenteel kandidaat-bestuurslid. Ook Marije Voorthuijzen, Afdelingsmanager Juridische Dienstverlening en Advies bij de gemeente Amersfoort, is momenteel binnen het bestuur actief als kandidaat-bestuurslid. Zij zullen zich allebei kandidaat stellen als bestuurslid tijdens de algemene ledenvergadering (ALV), als onderdeel van de najaarsbijeenkomst, op donderdag 12 november.

Uitnodiging voorjaarscongres donderdag 18 juni

Biedt de beste kennis van het recht de garantie dat het recht ook op de beste manier wordt toegepast? Of is daar meer voor nodig? Hoeveel betekenis heeft het recht, als dat niet met wijsheid wordt toegepast?

Vakkennis en wijsheid gaan hand in hand. Wat betekent dat voor de gemeentejurist die het recht met wijsheid in praktijk wil brengen, daarbij voor dilemma’s staat en belangen afweegt in zijn zoektocht naar ruimte in het recht? In ons voorjaarscongres geven we de nodige handvatten om de gemeentejurist hiermee op weg te helpen. In de middag volgt u twee workshops. Heeft u zich nog niet aangemeld? Dan doet u dit eenvoudig via onderstaande link. Wees er snel bij want vol is vol!

Terugblik webinar 26 maart: Verbonden partijen – ben jij in verbinding?

Op donderdag 26 maart vond het webinar ‘Verbonden partijen’ plaats. In een online sessie namen Maarten Hageman en Anne Geluk ruim 150 deelnemers mee in de wereld van samenwerking. Wij danken zowel Maarten als Anne voor hun bijdrage.

Op vele beleidsterreinen wordt steeds vaker regionaal samengewerkt tussen overheden, maar ook met privaatrechtelijke partijen. Maarten Hageman (docent en auteur van het boek ´Samenwerken met de Wet gemeenschappelijke regelingen´) besprak het samenwerken vanuit juridisch perspectief. Hij besprak de samenwerkingsvormen in de Wet gemeenschappelijke regelingen en had het over samenwerken als ‘afstemmen of verplaatsen van taken en bevoegdheden’. Er volgde tot slot een quizvraag voor de deelnemers: Wat is wel een zelfstandige organisatie, maar is geen verbonden partij? Het antwoord vindt u in het webinar!

Anne Geluk, werkzaam als accountmanager van Warmtestad bij de Gemeente Groningen gaf ons vervolgens een kijkje in de praktijk. Hoe ziet de governance eruit voor de verbonden partijen en hoe vul je de rol van accountmanager nou in? Hoe organiseer je risicomanagement en toezicht op de verbonden partijen en hoe zorg je ervoor dat college en raad ook tijdig en juist worden geïnformeerd en betrokken. Anne besprak het vanuit zijn praktijk als spin in het web als accountmanager

De gemeentestem: Tussen regels en relaties: de rechtsstatelijk eis van zinvol contact en de rol van de gemeentejurist

In aflevering 7607 van De Gemeentestem verschijnt een hoofdartikel getiteld ‘Tussen regels en relaties: de rechtsstatelijk eis van zinvol contact en de rol van de gemeentejurist’. Het artikel is geschreven door Wubbo Wierenga, Paulien de Winter en Jurgen Goossens.

De auteurs bieden hierin een handelingsperspectief waarmee gemeentejuristen zinvol contact in hun organisatie kunnen bevorderen en verankeren in hun professionele rolinvulling.
Zij betogen dat zinvol contact als rechtsstatelijke eis kan bijdragen aan de overbrugging van de kloof tussen de leefwereld van de burger en de systeemwereld van de overheid. Beargumenteerd wordt dat gemeentejuristen een bijzondere verantwoordelijkheid hebben bij de realisatie van zinvol contact als rechtsstatelijke eis. Deze bijzondere verantwoordelijkheid heeft implicaties op organisatieniveau en op de manier waarop gemeentejuristen hun werk doen.
 
In deze bijdrage voor de Gemeentestem hebben de auteurs gebruikgemaakt van de bijdragen in het door hen geredigeerde boek ‘Zinvol contact en de rol van de gemeentejurist’, dat op initiatief van de VJK in het kader van haar 25-jarig jubileum in 2025 is uitgegeven. Van dit boek verschijnt binnenkort een tweede druk. Het boek is ook te downloaden via Zinvol contact met de overheid en de rol van de gemeentejurist.

Omgevingsrecht

VNG-handreiking ‘Gebiedsontwikkeling in STOP/TPOD’ volledig geactualiseerd
Sinds 1 januari 2026 is het niet langer mogelijk om het omgevingsplan te wijzigen met TAM-IMRO. Veel gemeenten hebben deze mogelijkheid ingezet bij gebiedsontwikkelingen. Nu moeten gemeenten voor het wijzigen van het omgevingsplan werken met STOP/TPOD. De VNG heeft hiervoor een handreiking gemaakt die houvast biedt met een aanpak voor het faciliteren van gebiedsontwikkelingen met STOP/TPOD. Deze handreiking is recent geactualiseerd. Meer informatie vind je op de VNG-site via onderstaande link.
Geactualiseerde Handreiking dienstenrichtlijn en het omgevingsrecht
Recent heeft Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en het ministerie van Economische Zaken de handreiking dienstenrichtlijn en het omgevingsrecht uit 2016 aangepast aan de Omgevingswet. De Dienstenrichtlijn is ook van toepassing op ruimtelijke besluiten, zoals het omgevingsplan en omgevingsvergunningen. Het doel van de nieuwe ‘Handreiking dienstenrichtlijn en het omgevingsrecht 2026’ is om overheden te ondersteunen bij het juist verwerken van de Dienstenrichtlijn in hun ruimtelijke besluiten. Zo mogen er geen economische motieven zijn voor regels voor diensten in een omgevingsplan. Voor het uitvoeren van de Dienstenrichtlijn staat in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) een instructieregel (artikel 5.1a). Het begrip ‘dienst’ moet breed worden geïnterpreteerd. Ook detailhandel is bijvoorbeeld een dienst. Meer informatie vind je op de IPLO-site via bijgaande link.
Jurisprudentie Omgevingswet
Recent zijn er weer een aantal interessante uitspraken rondom de reikwijdte van de omgevingsvergunning met afwijken van het omgevingsplan (bopa) en het wijzigen van het omgevingsplan verschenen.
 
De uitspraak van de Rechtbank Overijssel van 29 april 2026 maakt duidelijk dat het afwijken van het omgevingsplan met bopa alleen kan ten behoeve van concrete, afgebakende activiteit die is aangevraagd en waarvan de ruimtelijke gevolgen vooraf inzichtelijk en toetsbaar zijn. In deze zaak is omgevingsvergunning verleend voor het toevoegen van een ‘horeca 2-aanduiding’ aan de begane grond van een pand. De rechtbank oordeelde hierbij dat ‘horeca 2’ onvoldoende duidelijk maakt voor welk specifiek gebruik is vergund. Om ‘horeca 2’ op deze wijze mogelijk te maken is een wijziging van het omgevingsplan nodig.
Ook is duidelijk geworden dat het werken met voorrangsregels in het omgevingsplan tijdens de transitieperiode mogelijk is. Hierbij is het wel belangrijk dat de voorrangsregels voldoende rechtzeker zijn en dat het ontbreken van voorrangsregels vervelende consequenties kan hebben. Er kunnen dan twee planregimes gelden. Onderstaande uitspraken gaan hier verder op in:

Oen pand. De rechtbank oordeelde hierbij dat ‘horeca 2’ onvoldoende duidelijk maakt voor welk specifiek gebruik is vergund. Om ‘horeca 2’ op deze wijze mogelijk te maken is een wijziging van het omgevingsplan nodig.

Oproep onderzoek ‘Equality in Legal Career Paths’

Juristen gezocht! In het kader van haar promotieonderzoek aan de Erasmus School of LawErasmus University Rotterdam doet Romy Hanoeman onderzoek naar de carrières van juristen en hun ervaringen met in- en uitsluiting. In het bijzonder is zij op zoek naar respondenten die werkzaam zijn bij de (decentrale) overheid en de studie Rechtsgeleerdheid hebben afgerond. Heeft u wortels buiten West-Europa – tot twee generaties terug? Dan zou zij u graag willen interviewen. Het is volledig anoniem, wat betekent dat niets herleidbaar zal zijn naar specifieke personen of werkplekken.

Waarom meedoen? Dit onderzoek beoogt een bijdrage te leveren aan kennis over processen van in- en uitsluiting om handvatten te bieden voor betere inclusie binnen verschillende juridische beroepsgroepen. Dit is cruciaal voor het vertrouwen in gelijke toegang tot het recht en daarmee voor het goed functioneren van de democratische rechtstaat.

Het onderdeel ‘(decentrale) juristen’ is onderdeel van een overkoepelend en onafhankelijk promotieonderzoek uitgevoerd vanuit de Erasmus Universiteit dat van harte wordt ondersteund door de Vereniging voor Juridische Kwaliteitszorg (decentrale overheidsjuristen), de Nederlandse Orde van Advocaten en de Rechtspraak (DB GLO). Dit onderzoek is tevens goedgekeurd door de Ethische Commissie van de Erasmus School of Law. Bij interesse ontvangt u van tevoren verdere informatie over het onderzoek. Wil u meedoen, of kent u personen die voldoen aan de criteria en mee kunnen doen? Dan kan contact worden opgenomen met mij – via een privébericht op LinkedIn of via e-mail op hanoeman@law.eur.nl.

Uitnodiging: JDW-congres ‘Wie bezit de toekomst?’

Graag brengen wij het congres van Jurist Doet Wat onder de aandacht. De bijeenkomst vindt plaats op vrijdag 25 september bij a.s.r. in Utrecht en heeft als thema: “Wie bezit de toekomst?”. Op deze dag komen 250 juristen samen om met elkaar van gedachten te wisselen over de samenhang tussen geopolitiek, duurzaamheid en de rol van de jurist op het gebied van ESG binnen overheid, bedrijfsleven en wetenschap. Deelname is exclusief voor juristen en is kosteloos.

Raad van State presenteert jaarverslag 2025

De algemene beschouwing gaat dit jaar over de zogeheten intergenerationele rechtvaardigheid: het beginsel dat de huidige generatie een verantwoordelijkheid heeft om hulpbronnen, leefbaarheid en economische stabiliteit eerlijk te delen met toekomstige generaties. Ook zij hebben recht op een toekomst.

Rechter misbruikt Woo om punt te maken

Lokale inkoop moet niet onnodig worden gehinderd door Europese verplichtingen, zeker niet wanneer er geen grensoverschrijdende impact is. Daarom pleit de VNG deze week in Brussel voor minder aanbestedingsregels voor gemeenten.

Hier gebeurt het! – Werken bij gemeenten (VNG en A&O fonds gemeenten)

Onder het motto ‘Hier gebeurt het echt’ wordt het mooie en dynamische vak van gemeentejurist gepromoot. Kijk hieronder voor meer informatie.

Nieuwe leergangen Vrije Universiteit Amsterdam

Interessante artikelen en publicaties

Interessante publicaties en artikelen:

Bijeenkomsten:

Interessante artikelen en publicaties

Volgt u ons nog niet  op LinkedIn? Dan kunt u dit eenvoudig doen door te klikken op de onderstaande button.

Volg ons op LinkedIn

Lid worden?
We hebben weer een nieuw VJK-lid mogen verwelkomen. We heten de gemeente Hellendoorn van harte welkom!

Bent u medewerker van een organisatie uit de decentrale overheid en bent u geïnteresseerd in een lidmaatschap? Aanmelden kan eenvoudig via info@vjk.nl. Voor maar € 300,- per organisatie per jaar. Alle juristen of andere geïnteresseerde medewerkers van de aangesloten organisaties kunnen zo profiteren van de activiteiten van de VJK. Zo kunnen zij allen deelnemen aan webinars, studiebijeenkomsten en andere activiteiten van de VJK.

Het VJK lidmaatschap draagt onder andere bij aan goed werkgeverschap en vergroten juridische kwaliteit en bestuurskracht. Tevens is het een vliegwielfunctie voor de samenwerking tussen alle juristen binnen de eigen organisatie.