Vereniging Juridische Kwaliteitszorg

Thema jubileumcongres VJK:

In aansluiting op de vooraankondiging van maandag 16 maart 2026, nodigen wij u uit voor ons congres met als thema:

• • Starttijd: 10:15 uur, met verschillende lezingen, een lunch en workshops met een panelgesprek in de middag
  • Eindtijd: 16:00 uur met aansluitend een borrel

Biedt de beste kennis van het recht de garantie dat het recht ook op de beste manier wordt toegepast? Of is daar meer voor nodig? Hoeveel betekenis heeft het recht, als dat niet met wijsheid wordt toegepast?

Vakkennis en wijsheid gaan hand in hand. Wat betekent dat voor de gemeentejurist die het recht met wijsheid in praktijk wil brengen, daarbij voor dilemma’s staat en belangen afweegt in zijn zoektocht naar ruimte in het recht?
In dit congres geven we de nodige handvatten om de gemeentejurist hiermee op weg te helpen.

Ochtendprogramma (10.15 uur – 12.30 uur)

Pleidooi voor een burgergerichte beroepsethiek

Door: Prof. mr. dr. Iris van Domselaar

Hoogleraar Rechtsfilosofie en Beroepsethiek voor Juristen aan de Universiteit van Amsterdam, en founding director van het Amsterdam Centre on the Legal Professions and Access to Justice

Iris van Domselaar bespreekt de cruciale rol van ethiek in het werk van juristen. Juist in deze tijd, waarin complexe maatschappelijke vraagstukken en bureaucratische systemen elkaar overlappen, is het essentieel dat juristen niet alleen vakkennis hebben, maar ook morele moed, wijsheid  en beroepsethiek tonen.

Zij maakt duidelijk dat gemeentejuristen een persoonlijke verantwoordelijkheid dragen die niet kan worden afgeschoven op collega’s of bestuurders. Wijsheid betekent ook het lef hebben om zaken op te pakken die buiten je functiebeschrijving vallen of waar niemand anders om vraagt. Zij laat zien hoe belangrijk het is dat juristen niet blind varen op systemen, maar handelen vanuit een diep begrip van rechtvaardigheid .

Ze roept juristen op om wijze professionals te zijn die recht doen aan de mensen voor wie ze werken. Haar bijdrage belooft een inspirerend en uitdagend moment te worden, dat iedere gemeentejurist aan het denken zal zetten over de kern van het vak.

Wijsheid versus stringente lijn

Door: Prof. dr. mr. Jaap Polak

Hoogleraar Staats- en Bestuursrecht aan de Universiteit Leiden en voormalig staatsraad bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State

Jaap Polak bespreekt enkele belangrijke zaken waarbij decentrale overheden waren betrokken uit de periode dat hij als staatsraad werkzaam was bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Bij deze zaken speelde het dilemma “wijsheid” versus “stringente lijn”.

Middagprogramma (13.30 uur – 15.45 uur)

In het middagprogramma kunt u twee van de drie aangeboden workshops volgen. Er zijn drie workshops in twee sessies. Verwacht prikkelende stellingen, ruimte voor discussie en inspiratie om de toekomst van het juridische vak met visie en wijsheid tegemoet te treden.

Workshop 1: De burgemeester in spagaat?

Door: Prof. mr. dr. Jon Schilder, hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Vrije Universiteit Amsterdam

Jon Schilder bespreekt de juridisch kaders bij het beschermen en beperken van burgerlijke rechten en vrijheden in het belang van de openbare orde. De burgemeester kan bij het nemen van beslissingen in dit verband voor moeilijke keuzes komen te staan.

Jon Schilder plaatst zijn verhaal mede tegen de achtergrond twee actuele onderwerpen:

• het WODC-rapport dat in oktober 2025 verscheen rond demonstratierecht [Het recht om te demonstreren in de democratische rechtstaat]. Volgens dit rapport  is aanpassing van wetten rond demonstratierecht niet nodig en niet effectief.
• de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State deed op 11 juni 2025 uitspraak over een ‘online gebiedsverbod” [ECLI:NL:RVS:2025:2627, Raad van State, 202301651/1/A3]. Volgens de ABRvS is een digitale ruimte, zoals een groepschat op Telegram, geen “openbare plaats” in de zin van de Apv. Jon Schilder bespreekt de juridisch kaders bij het beschermen en beperken van burgerlijke rechten en vrijheden in het belang van de openbare orde. De burgemeester kan bij het nemen van beslissingen in dit verband voor moeilijke keuzes komen te staan.

Workshop 2: Open normen in het omgevingsrecht 

Door: Prof. mr. dr. Marlon Boeve, hoogleraar omgevingsrecht in gebiedsontwikkeling, TU Delft en universitair hoofddocent omgevingsrecht, Universiteit Utrecht.

Marlon Boeve bespreekt open normen in het omgevingsrecht. In het omgevingsrecht zijn ‘open normen’ een bekend verschijnsel. Dergelijke normen zijn niet direct toepasbaar, maar er is nog een nadere invulling of afweging nodig. Open of vage normen zijn er in allerlei soorten, denk aan een open norm als ‘voldoende parkeergelegenheid’ in het omgevingsplan, die nader wordt uitgewerkt in beleidsregels of een zorgplicht met open normen als ‘geen significante verontreiniging veroorzaken’ voor degene die een milieubelastende activiteit verricht. Open normen bieden flexibiliteit, maar kunnen ook tot rechtsonzekerheid leiden. In deze workshop wordt aan de hand van voorbeelden ingegaan op de wijze waarop in het omgevingsrecht wordt omgegaan met open normen en bediscussiëren we de betekenis daarvan voor de praktijk van de gemeentejurist.

Workshop 3: AI en juridische dienstverlening – kansen, dilemma’s en wijsheid

Door: Mr. Mirjam van der Sluis, VJK-bestuurslid en manager Innovatie en Staf van het Juridisch Bureau van de Gemeente Amsterdam

De juridische wereld staat aan de vooravond van grote veranderingen door de inzet van kunstmatige intelligentie. Tijdens deze workshop neemt Mirjam van der Sluis u mee in de ontwikkelingen van AI binnen de juridische dienstverlening.

Binnen haar afdeling worden innovatieve legal tech tools ontwikkeld die de kwaliteit en efficiëntie van juridische processen verbeteren. In deze workshop worden de kansen en uitdagingen van deze technologie besproken, evenals de dilemma’s die daarbij komen kijken. Ook is er aandacht voor de vraag welke wijsheid en vaardigheden juristen nodig hebben om hun vak in deze nieuwe realiteit vorm te geven.

De workshop biedt inzichten uit de praktijk van de Gemeente Amsterdam en bespreekt de richtlijn van de Orde van Advocaten.

Netwerkborrel

Naast kennisdeling staat in dit congres ook het ontmoeten van elkaar centraal. We zien u dan ook graag bij onze borrel. Het ideale moment om bij te praten met collega´s uit het vak en terug te blikken op een inspirerende dag!

Aanmelden

Bij aanmelding kunt u aangeven voor welke twee van de drie workshops u zich wilt inschrijven. Mogelijk zal het aantal aanmeldingen groter zijn dan het aantal plaatsen dat in Villa Jongerius te Utrecht voor ons congres beschikbaar is. Daarom maken we gebruik van een wachtlijst. We streven ernaar om in ieder geval 1 persoon per lid (organisatie) te ontvangen.

U doet er daarom goed aan om u zo snel mogelijk aan te melden. Als u onverhoopt verhinderd bent, ontvangen we graag zo spoedig mogelijk een afmelding om de plaats aan iemand anders te gunnen. We geven prioriteit aan onze leden, maar u kunt dat ongemak wegnemen door hieronder gelijk lid te worden.

Aanmeldformulier 

Wilt u deelnemen aan ons voorjaarscongres? Aanmelden kan via onderstaand aanmeldformulier tot uiterlijk dinsdag 10 juni.

Wees er snel bij, want vol is vol!